Zanim wejdziesz, przeczytaj :)

1) Materiały wykorzystane przez nas ( zdjęcia, rysunki, opisy ) służą tylko celom dydaktyczno - informacyjnym, nie czerpiemy z działalności żadnych korzyści. Wykorzystujemy materiały zarówno własne, jak również pozyskane w internecie, lecz tylko by ukazać czytelnikom piękno naszego świata :). Materiał internetowy pozyskujemy legalnie (nie jest on zastrzeżony prawami autorskimi, pochodzi ze źródeł masowych i edukacyjnych) - nie kradniemy niczyjej pracy. Jeśli jednak znajdziesz u nas swoje materiały bez wyraźnej zgody (mogło zdarzyć się niedopatrzenie z naszej strony) i poczujesz się urażony - prosimy, poinformuj nas, a natychmiast znikną one z naszych łamów :)
2) Blog nie ma charakteru naukowego. Jest to strona popularyzatorska. W miarę naszych możliwości (i ponieważ historia to nasze hobby) staramy się jak najwięcej umieszczać informacji historycznych oraz korzystać z literatury tematycznej, niemniej nie gwarantujemy "nieomylności" :)
3) Ilustracje opatrzone znakiem wodnym są naszą prywatną własnością. Jeśli znalazłeś tutaj przydatną ilustrację - napisz do nas. Podobnie rzecz ma się z zamieszczanymi tekstami.

niedziela, 28 grudnia 2014

Szlachetny lasów król - czyli o jeleniu szlachetnym

Witajcie,
dziś pragniemy przedstawić Wam sylwetkę pięknego ssaka a mianowicie Jelenia Szlachetnego. Polskę zamieszkuje jeleń europejski zwany też skandynawskim. Prócz tego wyróżniamy kilka podtypów tego zwierzęcia, a mianowicie jelenia bieszczadzkiego (największy i najsilniejszy), mazurskiego, pomorskiego i wielkopolskiego.



Środowisko życia
Preferuje on połacie leśne, lecz z uwagi na poroże nie gęsto zarośnięte. Warto zwrócić uwagę, że występuje nie tylko w lasach liściastych i mieszanych, ale nie pogardzi też iglastymi. Najważniejsze co jest dla tych zwierząt, to występowanie w okolicy leśnej powierzchni trawiastej, łąkowej. Co ciekawe cechuje je zmienność środowisk, na wiosnę ich ulubionym miejscem stają się łąki i szuwary, latem i jesienią bory dębowo-bukowe, natomiast porą zimową preferują lasy sosnowe.



Wygląd
Niby każdy gdzieś chociażby na obrazku widział jelenia i wie jak to zwierze wygląda, jednak pokusimy się tutaj o krótki opis. :)Zarówno samiec i samica (zwana łanią i pozbawiona poroża) są harmonijnie zbudowane, jednak osobnika płci męskiej wyróżnia piękne poroże. Podstawę tego pięknego elementu zaczynają się pojawiać u młodych już w 7-8 miesiącu. Po niedługim czasie wyrastają tzw. tyki jelonek z takim "porożem" zwany jest szpicakiem. Co ciekawe już następnego roku w kwietniu/maju je zrzucają. W trzecim roku życia jeleń nakłada swój drugi wieniec, wycierany zwykle w sierpniu. Z wiekiem rzecz jasna liczba odnóg na porożu się zwiększa, aż do osiągnięcia dojrzałości samca (10-14 lat) - następnie maleje. Byka (samca jelenia) u którego wstępuje korona nazywamy koronnym, z tym że może być dwustronnie koronny lub jednostronnie koronny.  Osobniki w średnim wieku zrzucają poroże w marcu/kwietniu, a nowe wyrasta im na przełomie lipca/sierpnia. Co ciekawa waga takiego poroża u karpackiego i mazurskiego jelenia waha się 6-12 kg, u pozostałych zaś 3-8,5 kg. Jeleń średnio w naszych warunkach osiąga 2,5 m długości i 1,5 m w kłębie. Maksymalnie waga tego zwierzęcia wynosi 459 kg, natomiast  w Polsce waga ta waha się w granicach 130-150 kg. Biorąc pod uwagę wiek dojrzały średnio samiec waży 224 kg a samica 132 kg. Sierść jelenia zaraz po narodzinach jest jasno-brązowa z białymi plamkami na grzbiecie i po bokach. Natomiast dorosły osobnik latem jest rdzawo-brunatny, zaś zimą siwo-brunatny. Ciemniejsze od reszty ciała są nogi wierzch głowy i szyja.



Pożywienie
Niemal 50 gatunków drzew i krzewów stanowi pożywienie dla jeleni. Dostarczają one pożywienia w postaci pędów, kory, owoców i liści. Z ważniejszych gatunków żerowych można wymienić: sosna pospolita, grab, brzoza brodawkowata, dąb szypułkowy i bezszypułkowy. Wśród krzewów nie mogło zabraknąć: leszczyny, kruszyny, maliny, wierzby iwy. Jeżeli chodzi o krzewinki to najchętniej zjadane są borówki. Spośród roślin dwuliściennych do najważniejszych należą: pszeniec, szczawik zajęczy, zawilec, poziomka, gajówka i szczaw. Oraz oczywiście około 100 gatunków traw. Dieta jeleni oczywiście ulega zmianom zależnie od pory roku. Wiosną niemal 40% stanowią trawy i turzyce, latem największą grupę zjadanych roślin stanowią zioła, jesienią przeważają krzewinki, natomiast zimą 50% pożywienia pochodzi z drzew.



Rozród
Rykowisko jeleni odbywa się zwykle w drugiej połowie września. Mimo, że dojrzałość płciowa  osobniki osiągają w drugim roku życia, to dopiero 5-7 letnie samce przystępują do rykowiska. Samica rodzi pierwsze młode w wieku 3 lat po ciąży trwającej ok 7 miesięcy. Poród odbywa się w maju/czerwcu w ukryciu i najczęściej rodzi się 1-2 młodych. Kiedy tylko młode jest zdolne do wędrówki (po kilku dniach od narodzin) dołącza z matką do stada. Żywi się mlekiem do ok. 10 mies.



Zagrożenie i ochrona
Jeleń w niewielkiej ilości wpływa korzystnie na ekosystem leśny zwiększając jego  wydajność i zróżnicowanie. Jednak ich nadmierna ilość wpływa niekorzystnie na cały ekosystem. Naturalnymi wrogami jelenia są wilk, ryś i niedźwiedź. W Polsce jest on zwierzyną łowną z okresem ochronnym: na byki wolno polować 21.08-28/29.02; na łanie 01.10-15.01: na cielaki 01.10-28/29.02. Wg danych z 2011 roku liczba jeleni wynosi 190 tys sztuk i ciągle wzrasta.

Dziękujemy bardzo za udostępnienie nam zdjęć przez Lenę i Daniela Król

Pozdrawiamy serdecznie :)!

Źródła:
www.wikipedia.org
www.lowiecki.pl
natura.wm.pl
www.ekologia.pl

12 komentarzy:

  1. Dzięki serdecznie za tak wyczerpujący opis 😊

    OdpowiedzUsuń
  2. Wspaniały! Na wolności dotąd go nie widziałam, jedynie w (ekologicznej) hodowli w Pławinie k. Gorzowa.
    Serdeczności :)
    Ps...wspaniałego 2015 Roku!

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Niestety też na wolności nie mieliśmy okazji go zobaczyć a wrażenie zapewne musi być niesamowite:)
      Pozdrawiamy :)
      Dziękujemy i wzajemnie wszystkiego co najlepsze w tym 2015:)!

      Usuń
  3. Piękne zwierzę.
    Wyszedł kiedyś na mnie podczas oględzin cmentarza z I W. Ś. w Piotrkowicach - trzeba mu przyznać że korona potrafi przestraszyć (choć zazwyczaj boje się tylko (Boga, żony i dentysty ;-) ).

    Nie ma to jak zwierzęcy reduktorzy populacji - myśliwi zabijają najdorodniejsze sztuki albo.... wala na oślep po pijaku. natomiast wilki bezbłędnie odnajdują sztuki stare lub chore. Ostatnio przybywa nieużytków nisko zarośniętych "buszem" więc dla jeleniowatych to raj.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. O zazdrościmy takiego spotkania "twarzą w twarz". No tak wiele rzeczy potrafi przestraszyć, gdy się pojawią nagle:)

      No niestety dlatego pojawił się problem bo jeleni jest za dużo, gdzieniegdzie...a wilków natomiast o za mało w stosunku do ilości tych zwierząt
      Pozdrawiamy

      Usuń
    2. Z moich obserwacji to "za dużo" wynika wprost z działalności myśliwych, którzy instalują paśniki w okolicach pól uprawnych, przez co zachęcają zwierzynę właśnie do "wchodzenia w szkodę". Podobnie w okolicach szkółek leśnych.

      Usuń
    3. i to prawda Makromanie... Sam wiem to najlepiej - bo osobiście "kuszę " sarny polem malin tuż przy lesie ;) Niemniej nie strzelam do nich, najwyżej ganiam z miotłą :D

      Pozdrawiam

      Usuń
  4. Cudowny post!

    Moi Drodzy!
    Życzę Wam wszystkiego najlepszego w Nowym 2015 Roku.
    Pozdrawiam serdecznie:)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Dziękujemy Ci cieszymy się niezmiernie ze ci się ten post spodobał:)
      Dziękujemy! My również życzymy wszystkiego co najlepsze w Nowym Roku :)
      Pozdrawiamy!

      Usuń
  5. Ciekawy opis. Poroża jeleni są wspaniałe. :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Spotkanie z jeleniem zawsze pozostawia ślad w pamięci. To dumne zwierzęta, pełne gracji. A poroże - jest niczym korona..

      Pozdrawiamy serdecznie

      Usuń

Dziękujemy serdecznie za przeczytanie artykułu :) Mamy nadzieję że Ci się spodobał :) Prosimy, zostaw komentarz, i podziel się z nami opinią na temat wpisu, strony itd.
Na komentarze anonimowe nie odpowiadamy!