Zanim wejdziesz, przeczytaj :)

1) Materiały wykorzystane przez nas ( zdjęcia, rysunki, opisy ) służą tylko celom dydaktyczno - informacyjnym, nie czerpiemy z działalności żadnych korzyści. Wykorzystujemy materiały zarówno własne, jak również pozyskane w internecie, lecz tylko by ukazać czytelnikom piękno naszego świata :). Materiał internetowy pozyskujemy legalnie (nie jest on zastrzeżony prawami autorskimi, pochodzi ze źródeł masowych i edukacyjnych) - nie kradniemy niczyjej pracy. Jeśli jednak znajdziesz u nas swoje materiały bez wyraźnej zgody (mogło zdarzyć się niedopatrzenie z naszej strony) i poczujesz się urażony - prosimy, poinformuj nas, a natychmiast znikną one z naszych łamów :)
2) Blog nie ma charakteru naukowego. Jest to strona popularyzatorska. W miarę naszych możliwości (i ponieważ historia to nasze hobby) staramy się jak najwięcej umieszczać informacji historycznych oraz korzystać z literatury tematycznej, niemniej nie gwarantujemy "nieomylności" :)
3) Ilustracje opatrzone znakiem wodnym są naszą prywatną własnością. Jeśli znalazłeś tutaj przydatną ilustrację - napisz do nas. Podobnie rzecz ma się z zamieszczanymi tekstami.

niedziela, 5 lutego 2017

Skansen w Szymbarku

Witajcie,

dziś pragniemy Was zabrać w podróż do przeszłości. Podróżując po Beskidzie Niskim często zachwycamy się starymi nieraz już rozwalającymi się chałupami. Jest jednak miejsce  jedno z kilku w którym takie chałupy są i mają się całkiem dobrze. Mamy tu na myśli mianowicie Skansen Wsi Pogórzańskiej w Szymbarku. Dlaczego właśnie ten? Bo jest najbliżej naszego miejsca zamieszkania, a zatem najbliższy naszemu sercu. Poza tym Szymbark był taką swoistą granicą przenikania się dwóch kultur Łemków i Pogórzan. Jeśli pamiętacie jest tu i cerkiew i kościół, a jeśli pamięć zawodzi, lub chcecie po prostu dowiedzieć się nieco więcej o miejscowości to zapraszamy tutaj.

wnętrze chałupy pogórzańskiej



Sam skansen by nie powstał gdyby nie pewien pasjonat i bystry obserwator tego co się w ówczesnych czasach działo "Nad rzeką Ropą". Mowa tutaj o Romanie Reinfussie (1910-1998)- etnografie, który niestrudzenie badał nieznane wówczas tereny Beskidu Niskiego. Zajmował się głównie właśnie kulturą ludową mieszkańców Karpat i sztuką ludową w Polsce. Szereg zdjęć które zostały przez niego wykonane jeszcze przed II wojną światową znajdują się w albumie "Świat bojków i Łemków". Projekt wyglądu samego skansenu w Szymbarku konsultowano właśnie z nim, a w 2010 roku w uznania zasług i setną rocznicę urodzin nadano skansenowi jego imię i odsłonięto ławeczkę prof. Reinfussa.

w Szymbarku można obejrzeć dawne wiejskie maszyny, np. wialnie. Chociaż My takie "młynki" jeszcze z domów pamiętamy....

Chyba najpiękniej skansen wygląda wiosną. W tle widać chałupę z Szymbarku z 1924 roku


Jeżeli zaś chodzi o sam skansen to zajmuje on powierzchnię ok 2ha. Znajduje się na tym terenie 15 obiektów- docelowo ma być 27. Niestety ze względu na niewielski teren nie została odtworzony typowy układ poszczególnych budynków w stosunku do siebie. Prezentowane tu obiekty są autentyczne. Pojedyncze obiekty zostały wyjęte z zespołu zabudowań, zakonserwowane na miejscu i złożone z powrotem. Jedynie dwa elementy są zrekonstruowane, mianowicie krzyż przydrożny i piec garncarski. Jak sama nazwa wskazuje skansen przedstawia kulturę Pogórzan, którzy zamieszkiwali teren powiatu gorlickiego. Wpływ na ich zabudowę, kulturę mieli z jednej strony Lachy Sądeckie, a z drugiej Łemkowie. Sam skansen zaczął działać 19.09.1987 roku. Znajduje się na Szlaku Architektury Drewnianej i na Szlaku Techniki Małopolski. W czasie letnim są tu organizowane rozmaite imprezy folklorystyczne, mające na celu ukazać czym zajmowali się ówcześni mieszkańcy wsi i jak wyglądały ich zajęcia (tkactwo, garncarstwo, kowalstwo). Imprezy umilają swoimi występami zespoły ludowe z Polski i zza granicy m.in. z Słowacji, Węgier.



koło kuźni przysiadł Pan Reinfuss na ławeczce...

Same budynku są jak już wspominaliśmy  poprzenoszone z różnych miejscowości. Jednym z  najstarszym obiektem jest stodoła z Zagórzan. Wcześniej wchodziła w skład zagrody plebańskiej. Obecnie (od 2015 roku) w 3 pomieszczeniach znajdują się 3 scenki nawiązujące do Bitwy Gorlickiej. Jest tu sztab dowodzenia, szpital polowy i konwój jeńców rosyjskich.

A tutaj przykładowe budynki, które możecie obejrzeć w skansenie:

Chałupa z Szymbarku - najmłodsza, pochodzi z 1924 roku. Jest to dom rzemieślnika zajmującego się obróbką drewna, gdzie jedna część jest mieszkalna, a druga przeznaczona na warsztat

Kuźnia z Turzy z końca XIX wieku. Najpierw była własnością dworu, potem działała dla wszystkich mieszkańców. Wyposażenie pochodzi z lat 30-tych XIX wieku.

koło kuźni zobaczyć można wielki brus do ostrzenia, szlifowania...

a tu rzut okiem do wnętrza kuźni




Nie można pominąć też wspaniałych wiatraków, które dawniej służyły do mielenia ziarna, a teraz stanowią nie lada atrakcję turystyczną. Uroku dodają skansenowi również ule zrobione z rozmaitych materiałów. Warto zwrócić uwagę na prezentowane maszyny rolnicze i powozy. Nie lada atrakcją może to być dla dzieci, które tylko z opowiadań mogły słyszeć co nieco o młockarni.

Za tymi wszystkimi cudownościami, tuż obok toalet znajduje się zejście na drugi poziom zwiedzania. Po pokonaniu paru schodków naszym oczom ukazuje się olejarnia z Gródka, studnia z Wójtowej, dymna chata z Siar i rekonstrukcja pieca garncarskiego ze Stróżówki.


słynne wiatraki...

Przed wielką bitwą. . .

Tak wygląda skansen w zwięzłym opisie. Nie jest on duży jak widzicie, ale warto go zobaczyć - to urokliwe miejsce, szczególnie wiosną. Jeżeli chodzi zaś o zwiedzanie:

SEZON LETNI (maj - wrzesień)
poniedziałek-piątek 9-17
sobota, niedziela 9-18

SEZON ZIMOWY (październik - kwiecień)
poniedziałek- niedziela 9-15

CENY BILETÓW
normalny - 8 zł
ulgowy - 5 zł
opłata przewodnicka - 10 zł
bilet "Karta Dużej Rodziny" - 3,50 zł



rekonstrukcja pieca gancarskiego




Obecnie ferie zimowe ma m.in. Małopolska zapraszamy więc rodziny z dziećmi na warsztaty gdzie będzie możliwość samodzielnego wykonania ekologicznego mydełka. Więcej szczegółów znajdziecie tutaj.


Źródła:
www.mojamalopolska.pl
www.muzeum.gorlice.pl
P. Luboński, Beskid Niski dla prawdziwego turysty, REWASZ 2012

11 komentarzy:

  1. Byłam w tym skansenie. Jest maleńki, ale bardzo urokliwy.
    Pozdrawiam:)*

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. I chyba w tej maleńkości jest jego wielki urok ;)

      Pozdrowienia ;)

      Usuń
  2. Miłośnikiem skansenów nie jestem, pownie dlatego że i chaty i sprzęty znam z dzieciństwa, odczuwam wię coś na kształt zawodu, tak jak z wypchanym zwierzakiem, jak żywy wprawdzie ale jednak nie żywy. Choć dla młodych to opowieść o rzeczach nieznanych i dlatego warta zaznajomienia. W ogóle Szymbark to sympatyczne miejsce i niezła baza do wypadów w teren.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. I kawał zachowanej historii. No i My dużo z tego, co w takich miejscach jest pokazane znamy, niemniej wielu naszych rówieśników nie do końca te obrazy kojarzy..

      Usuń
  3. Bardzo ciekawy post:) Dziękuję:)
    Już wiem gdzie zajrzę, podczas letnich wędrówek:)
    Pozdrawiam ciepło:)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Koniecznie polecamy! Na prawdę warto!

      Usuń
  4. Najbardziej mnie zaskoczyły wiatraki - u nas takich nie spotykamy. Przedziwne, ale sympatyczne.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. A jakie praktyczne były. I można było sobie poradzić bez odwiedzin w młynie... ;)

      Usuń
  5. Mieliśmy tam naszą sesję ślubną, wiosną jest tam pięknie:) Polecamy wszystkim czytelnikom odwiedzić to miejsce ! :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. O to zdjęcia musiały wyjść cudne ;) Kogo jak kogo ale Was do wizyty w skansenach zachęcać nie trzeba ;)

      Usuń
    2. Rewelacja - sesja ślubna w skansenie! Świetny pomysł.

      Usuń

Dziękujemy serdecznie za przeczytanie artykułu :) Mamy nadzieję że Ci się spodobał :) Prosimy, zostaw komentarz, i podziel się z nami opinią na temat wpisu, strony itd.
Na komentarze anonimowe nie odpowiadamy!